ขมิ้นชัน

ชื่อสมุนไพร

ขมิ้นชัน

ชื่อวิทยาศาสตร์

Curcuma longa

ข้อบ่งใช้บนหลักฐานเชิงประจักษ์ในคน

  • ผงเหง้าขมิ้นชันช่วยบรรเทาอาการแน่นจุกเสียด ท้องอืด หรือท้องเฟ้อ รับประทานครั้งละ 500 มก.- 1 กรัม วันละ 4 ครั้ง หลังอาหารและก่อนนอน เมื่อมีอาการ หลังใช้ ถ้าอาการไม่ดีขึ้นภายใน 2 สัปดาห์ให้ปรึกษาแพทย์ 

           *รับรองโดยบัญชียาหลักแห่งชาติ, แนะนำให้ใช้ในระยะสั้น

  • งานวิจัยในผู้ป่วยอาหารไม่ย่อย (functional dyspepsia) จำนวน 132 คน ได้รับยาผงขมิ้นชันแคปซูล ขนาด 500 มก. วันละ 4 ครั้ง หลังอาหารและก่อนนอน เป็นเวลา 4 สัปดาห์ เทียบกับยา omeprazole และยาหลอก พบว่า ขมิ้นชันช่วยบรรเทาอาการปวดท้องได้ไม่แตกต่างจากยา omeprazole และดีกว่ายาหลอก

           *ปานกลาง, อาจใช้สำหรับข้อบ่งใช้นี้

             ไม่แนะนำให้ใช้ยาผงขมิ้นชันร่วมกับยา omeprazole สำหรับบรรเทาอาการ functional dyspepsia เพราะไม่เพิ่มประสิทธิผลในการรักษา

  •  งานวิจัย 35 การศึกษา กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 2,250 คน รับประทานขมิ้นชันรูปแบบต่าง ๆ ได้แก่ ผงขมิ้นชัน ขนาด 1,200-3,000 มก./วัน สารสกัดขมิ้นชัน ขนาด 50-1,500 มก./วัน หรือขมิ้นชันเพิ่มการดูดซึม ขนาด 80-500 มก./วัน เป็นเวลา 1-6 เดือน พบว่าลดความดันโลหิตได้เล็กน้อย (ลด SBP 2 mmHg และ DBP 1 mmHg)

          *ปานกลาง, อาจใช้เสริมการรักษามาตรฐาน หรือ สำหรับผู้ที่เสี่ยงความดันโลหิตสูง เพื่อความปลอดภัยใช้เป็นประจำไม่เกิน 2 เดือน

  • งานวิจัย 28 การศึกษา กลุ่มตัวอย่างได้รับขมิ้นชันรูปแบบต่าง ๆ ได้แก่ ผงขมิ้นชัน ขนาด 1,000-2,400 มก./วัน สารสกัดขมิ้นชัน ขนาด 500-1,950 มก./วัน หรือขมิ้นชันเพิ่มการดูดซึม ขนาด 80-1,000 มก./วัน เป็นเวลา 2-3 เดือน พบว่าลดระดับน้ำตาลในเลือดได้ 8 มก./เดซิลิตร และลดระดับน้ำตาลสะสม (HbA1c) 0.1%

           *ปานกลาง, อาจใช้เสริมการรักษามาตรฐาน หรือ สำหรับผู้ที่เสี่ยงน้ำตาลในเลือดสูง เพื่อความปลอดภัยใช้เป็นประจำไม่เกิน 2 เดือน

  • งานวิจัย 39 การศึกษาในผู้ที่อ้วน มีไขมันพอกตับ เป็นเบาหวาน เมแทบอลิกซินโดรม ไขมันในเลือดสูง กลุ่มอาการถุงน้ำรังไข่หลายใบ หรือโรคไตเรื้อรัง จำนวน 8,111 คน รับประทานขมิ้นชันรูปแบบต่าง ๆ ได้แก่ ผงขมิ้นชัน ขนาด 2,000-3,000 มก./วัน สารสกัดขมิ้นชัน ขนาด 500-1,950 มก./วัน หรือขมิ้นชันเพิ่มการดูดซึม ขนาด 80-1,000 มก./วัน เป็นเวลา 1-6 เดือน พบว่าลดน้ำหนักตัวได้ 0.59 กก. ลดดัชนีมวลกายได้ (BMI) 0.24 kg/m2 และลดเส้นรอบเอวได้ 1.32 ซม.

          *ต่ำถึงปานกลาง, อาจใช้สำหรับลดน้ำหนักตัว

  • งานวิจัย 64 การศึกษา ผู้เข้าร่วมการศึกษาจำนวน 4,051 คน รูปแบบขมิ้นชันที่ได้รับ คือ ขมิ้นชันรูปแบบดูดซึมสูง เช่น nano-curcumin, curcumin phospholipid complex, Meriva ขนาด 80-250 มก./วัน (16 การศึกษา), สารสกัดขมิ้นชัน (38 การศึกษา) 150-1,500 มก./วัน หรือ ผงขมิ้นชัน 4,000 มก./วัน (10 การศึกษา) เป็นเวลา 1-6 เดือน พบว่าขมิ้นชันลดระดับคอเลสเตอรอล 4 มก.ต่อเดซิลิตร ลดระดับไตรกลีเซอไรด์ 7 มก.ต่อเดซิลิตร ลดระดับไขมันไม่ดี (LDL) 5 มก.ต่อเดซิลิตร และเพิ่มไขมันดี (HDL) 2 มก.ต่อเดซิลิตร เมื่อเทียบกับผู้ที่ไม่ได้ใช้ (ยาหลอก)

          *ปานกลาง, อาจใช้เสริมการรักษามาตรฐาน หรือ สำหรับผู้ที่เสี่ยงไขมันในเลือดสูง เพื่อความปลอดภัยใช้เป็นประจำไม่เกิน 2 เดือน

  • ห้ามใช้ขมิ้นชันแทนยารักษาเบาหวานหรือยาลดไขมัน
  • ยังไม่มีงานวิจัยในคนยืนยันว่าสามารถป้องกันการเกิดโรคหัวใจขาดเลือดได้

          *ไม่มีข้อมูล, ไม่แนะนำให้ใช้

  • งานวิจัย 14 การศึกษา กลุ่มตัวอย่างจำนวน 764 คน รับประทานขมิ้นชันรูปแบบต่าง ๆ ได้แก่ ผงขมิ้นชัน ขนาด 500-1,500 มก./วัน สารสกัดขมิ้นชัน ขนาด 450 มก./วัน หรือขมิ้นชันเพิ่มการดูดซึม ขนาด 80-500 มก./วัน เป็นเวลา 1-3 เดือน พบว่าลด creatinine 0.08 mg/dl แต่เพิ่ม BUN 0.41 mg/dl

          *ต่ำถึงปานกลาง, ยังไม่แนะนำให้ใช้

  • ข้อบ่งใช้บรรเทาอาการปวดข้อ งานวิจัย 8 การศึกษาในผู้ที่มีข้อเข่าเสื่อมหรือรูมาตอยด์ จำนวน 892 คน รับประทานสารสกัดขมิ้นชัน ขนาด 500-1,000 มก.ต่อวัน เป็นเวลา 1-4 เดือน พบว่า ลดอาการปวดได้

          *ปานกลาง, อาจใช้สำหรับข้อบ่งใช้นี้

  • งานวิจัยในผู้สูงอายุที่มีอาการปวดเข่าจากโรคข้อเข่าเสื่อม จำนวนน้อย (72 คน) ทาขี้ผึ้งสารสกัดขมิ้นชัน ความเข้มข้น 5% ทาบริเวณที่ปวด วันละ 2 ครั้ง เป็นเวลา 6 สัปดาห์ ถึงเริ่มเห็นผลว่า อาจช่วยบรรเทาอาการปวดได้

          *ต่ำ, ไม่แนะนำให้ใช้

  • งานวิจัย 16 การศึกษา ผู้ที่มีไขมันพอกตับ จำนวน 3,008 คน รับประทานขมิ้นชันรูปแบบต่าง ๆ ทั้งผงขมิ้นชัน ขนาด 2,000-3,000 มก./วัน สารสกัดขมิ้นชัน ขนาด 1,500 มก./วัน หรือขมิ้นชันรูปแบบดูดซึมสูง ขนาด 80-500 มก./วัน เป็นเวลา 1-3 เดือน พบว่า ขมิ้นชันมีผลทำให้ค่าเอนไซม์ตับดีขึ้นเล็กน้อย (AST 4 units/L, ALT 6 units/L) เทียบกับผู้ที่ไม่ได้ใช้

          *ปานกลาง, อาจใช้เสริมการรักษามาตรฐาน

  • งานวิจัย 22 การศึกษาในผู้ป่วยมะเร็งชนิดต่าง ๆ จำนวน 798 คน ได้รับผงขมิ้นชัน ขนาด 1-8 กรัมต่อวัน เป็นเวลา 7 วัน ถึง 2 ปี ร่วมกับการรักษาแผนปัจจุบัน ผลการศึกษาพบว่า อาจได้ประโยชน์

          *ต่ำ, ไม่แนะนำให้ใช้

  •  งานวิจัย 6 การศึกษาในผู้ป่วยโควิดรุนแรงน้อยถึงปานกลาง จำนวน 438 คน ได้รับขมิ้นชันรูปแบบนาโน วันละ 160 มก. ร่วมกับการรักษามาตรฐาน เป็นเวลา 2-3 สัปดาห์ ผลการศึกษาพบว่า ช่วยบรรเทาอาการไอ หนาวสั่น ปวดกล้ามเนื้อ และลดความรุนแรงของโรค

          *ปานกลางถึงสูง, อาจใช้สำหรับข้อบ่งใช้นี้ ร่วมกับการรักษามาตรฐานและอยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์

  • งานวิจัย 8 การศึกษาในผู้สูงอายุที่มีสุขภาพดี น้ำหนักตัวเกิน มีโรคประจำตัว Alzheimer’s disease หรือ Schizophrenia จำนวน 389 คน รับประทานสารสกัดขมิ้นชัน (curcumin) ขนาด 80-360 มก./วัน หรือ curcuminoids 1-4 กรัม/วัน เป็นเวลา 8 สัปดาห์ - 18 เดือน พบว่า ช่วยให้ความจำระยะสั้นดีขึ้นเล็กน้อย แต่ไม่มีผลต่อผลรวมของการทำงานของสมองในการคิดวิเคราะห์และตัดสินใจ (cognitive function)

          *สูง, อาจใช้เสริมการรักษามาตรฐาน

  • งานวิจัย 13 การศึกษาในผู้ป่วยไมเกรน จำนวน 811 คน รับประทาน nano-migrain 80 มก./วัน เป็นเวลา 2 เดือน พบว่าช่วยลดการเป็นไมเกรนและลดความรุนแรง เมื่อเทียบกับผู้ที่ไม่ได้ใช้

          *ปานกลาง, อาจใช้เสริมการรักษามาตรฐาน

Copyright © 2020 by M.Tangkiatkumjai